Skip to content

O ENDOMETRIOZIE

bolesne miesiączki?

bolesne stosunki płciowe?

problem z zajściem w ciążę?

bóle podbrzusza i miednicy?

bóle w krzyżowym odcinku kręgosłupa?

 

To może być endometrioza. Dowiedz się więcej.

 

Endometrioza ( inaczej gruczolistość macicy) polega na obecności błony śluzowej macicy – endometrium -  poza jamą macicy. Wszczepy endometrium umiejscawiają się najczęściej w obrębie jamy brzusznej – obejmując jajniki, jajowody, więzadła podtrzymujące macicę, przestrzeń pomiędzy pochwą a odbytnicą,  zewnętrzną część macicy oraz otrzewną miednicy mniejszej. Nierzadko wszczepy lokalizowane są w bliznach po cesarskim cięciu, na jelitach, na pęcherzu moczowym, w pochwie, czy na szyjce macicy.

Odnotowano jednostkowe przypadki występowania  śluzówki macicy poza jamą brzuszną – na ramieniu, w płucach, czy mózgu. Każde ognisko endometriozy podlega cyklicznym zmianom hormonalnym, co miesiąc złuszcza się w nich śluzówka, jednak nie ma gdzie odpłynąć i nie jest wydalana. Prowadzi to do wewnętrznego krwawienia, rozkładu krwi, stanu zapalnego okolicznych narządów i tworzenia się tkanki bliznowej – zrostów.

SKĄD SIĘ BIERZE ENDOMETRIOZA?

Przyczyna powstawania endometriozy jest nadal nieznana. Istnieje jednak kilka teorii próbujących wyjaśnić jej patogenezę. Jedna z nich mówi o występowaniu “krwawienia wstecznego”, przy którym część tkanki, która jest złuszczana podczas miesiączki wpływa do miednicy. Jednak nie wszystkie kobiety z tą przypadłością chorują na endometriozę.

Naukowcy starają się odkryć, co powoduje że tkanka zagnieżdża się u niektórych kobiet, a u innych nie. Czy to wynik niepoprawnie funkcjonującego  systemu odpornościowego, czy może układu hormonalnego. Inna teoria szuka przyczyny w genach. Choroba może być dziedziczona lub może być skutkiem błędów genetycznych. 

JAKIE SĄ OBJAWY ENDOMETRIOZY?

W zależności od lokalizacji i typu ognisk, kobietom chorującym na endometriozę mogą towarzyszyć różne dolegliwości.

Endometrioza atakująca układ rozrodczy objawia się poprzez:

  • bolesne miesiączki
  • bóle podbrzusza i miednicy
  • bolesne stosunki płciowe
  • niepłodność
  • bóle w krzyżowym odcinku kręgosłupa

Endometrioza ulokowana na narządach układu pokarmowego to:

  • cykliczne bóle skurczowe
  • krwawienia z odbytu
  • ból przy wypróżnianiu
  • biegunki
  • zaparcia
  • wzdęcia

Endometrioza ulokowana na układzie moczowym to:

  • cykliczne krwawienia / bóle
  • zatrzymanie oddawania moczu

Endometrioza występująca w bliznach pooperacyjnych czy pępku objawia się cyklicznymi bólami i krwawieniami w tamtych miejscach, a endometrioza występująca w płucach powoduje się cykliczne krwioplucia.

Często wraz z endometriozą występują inne choroby autoimmunologiczne np. łuszczyca, reumatoidalne zapalenie stawów czy choroby tarczycy.

ENDOMETRIOZA POZA NARZĄDAMI RODNYMI

BÓL MIESIĄCZKOWY A BÓL PRZY ENDOMETRIOZIE

Przy normalnej miesiączce ból  powoduje kurcząca sie macica, zwykle podanie środka przeciwbólowego pomaga.  W przypadku endometriozy wachlarz objawów znacznie się rozszerza. Możliwe jest uczucie ciągnięcia, rozpierania i palenia. Zwykle dochodzą do tego dodatkowe objawy: biegunki, zaparcia, ból krzyża, dyskomfort przy oddawaniu moczu, przy wypróżnianiu, czasem gorączka, wymioty. Zwykle trzeba podać dużą dawkę silnego leku przeciwbólowego, a i to niestety nie zawsze przynosi ulgę. Cykliczne powtarzanie się takich zespołów dolegliwości, zawsze powinno być skonsultowane z ginekologiem.

Pamiętaj!  

Ból uniemożliwiający normalne funkcjonowanie,  wyłączający nas z życia na kilka dni, nie powinien być lekceważony!

JAK DIAGNOZUJE SIĘ ENDOMETRIOZĘ?

Już szczegółowo zebrany wywiad lekarski oraz badanie ginekologiczne pacjentki, mogą ujawnić liczne objawy charakterystyczne dla endometriozy. Zwykle  badany jest poziom markera ca-125, wykazującego największą czułość w przypadku endometriozy. Należy jednak pamiętać, że jest to marker mało specyficzny, charakterystyczny dla innych stanów fizjologicznych i patologicznych, dlatego też ma nikłą wartość diagnostyczną.  Kolejną  metodą diagnozowania są badania obrazowe – USG transwaginalne i rezonans magnetyczny.

Wszystkie wymienione metody maja tę zaletę, że są nieinwazyjne i mało obciążające dla pacjentki. Jednak w chwili obecnej, jedynym badaniem pozwalającym w 100% potwierdzić obecność endometriozy, jest laparoskopia z pobraniem wycinka do badania histopatologicznego.

Chorobę dzieli się na cztery stadia rozwojowe (zaawansowania) według punktacji ASRM (Amerykańskie Towarzystwo Medycyny Rozrodu)

Stopień I (minimalny) -  Małe ogniska endometriozy, poniżej 5mm.  Zrosty występujące na jajnikach i jajowodach.

Stopień II (łagodny) – Liczne ogniska endometriozy występujące m.in. w zatoce Douglasa. Na jajnikach występują torbiele endometrialne (czekoladowe)

Stopień III (umiarkowany) – Liczne ogniska endometriozy, większe niż 5mm. Więzadła krzyżowo-maciczne pokryte zrostami

Stopień IV (ciężki) – Najczęściej mamy do czynienia z nieruchomą macicą, kilkucentymetrowymi torbielami endometrialnymi, macicą przyrośniętą do pętli jelit lub skierowaną ku tyłowi. Implanty endometriozy wszczepione m. in. na wyrostku robaczkowym, pochwie, szyjce macicy, pęcherzu moczowym.

JAK WYLECZYĆ ENDOMETRIOZĘ?

Niestety endometrioza jest chorobą nieuleczalną. Ponieważ ciągle jeszcze nieznane są powody jej  występowania, nie wiadomo też jak skutecznie jej zapobiegać. Stosuje się więc  jedynie leczenie dążące do złagodzenia lub zniesienia dolegliwości bólowych. W związku z tym, że choroba dotyczy kobiet w wieku rozrodczym, duży nacisk kładzie się na przywrócenie lub podtrzymanie płodności. Zwykle najpierw dochodzi do operacji i likwidacji jak największej ilości ognisk endometriozy, a potem włączone zostaje leczenie farmakologiczne. Wybór konkretnej metody  zależy od stopnia zaawansowania choroby, dolegliwości towarzyszących i ewentualnych planów macierzyńskich pacjentki.

KONSEKWENCJE ENDOMETRIOZY

Późne rozpoznanie i niewłaściwe leczenie endometriozy, może prowadzić do wielu powikłań, znacznie pogarszających komfort życia codziennego. W rzadkich przypadkach istnieje ryzyko bezpośredniego zagrożenia życia.  W skutek zaniedbania, zbyt późnej diagnozy, kobieta może być zmuszona np. do wykonania stomii, a w skrajnych przypadkach do histerektomii. Nieumiejętnie prowadzone leczenie również może poczynić spustoszenie w organizmie.

ENDOMETRIOZA A NIEPŁODNOŚĆ

Brak jakichkolwiek badań, czy endometrioza jest bezpośrednią przyczyną niepłodności, czy jedynie ją ogranicza. Wiadomo natomiast, że płodność u kobiet u których stwierdzono endometriozę jest dziesięciokrotnie mniejsza w porównaniu do kobiet zdrowych. Szacuje się, że ok. 40-50% niepłodnych kobiet cierpi na endometriozę. Z praktyki wynika, że kobietom tym trudniej zajść w ciążę, a problem  nasila się wraz ze stopniem zaawansowania choroby. Z drugiej strony należy pamiętać, że bycie chorym na endometriozę nie oznacza automatycznie bycia bezpłodnym. Wiele kobiet z tym schorzeniem bez problemu zachodzi w ciążę, jakkolwiek część z nich faktycznie wymaga zabiegów chirurgicznych i  technik wspomaganego rozrodu. Do tej pory niewyjaśniony jest wpływ endometriozy na nawracające poronienia. Nie wiadomo też, czy leczenie  zmniejsza ryzyko poronień.

KTO CHORUJE NA ENDOMETRIOZĘ?

Endometrioza jest jednym z najczęściej spotykanych schorzeń w ginekologii. Biorąc pod uwagę różnorodność objawów – ból, zaburzenia miesiączkowania, niepłodność- i związane z tym przewlekłe, często długoletnie leczenie, jest to bardzo ważny problem medyczny i społeczny.

WHAT IS ENDOMETRIOSIS?

Endometriosis (or Endometriosis of uterus) consists in appearance of the lining of the uterus (endometrial) – outside of the uterine cavity. Grafts of endometrial are most frequently located in abdominal cavity area – including the ovaries, the fallopian tubes, the uterosacral ligaments, the space between vagina and rectum, the external part of uterus and the peritoneum of lower pelvis.  Grafts are frequently located in caesarian-section scars, on the bowel, on the rectum, on the bladder, in the vagina,  on the cervix, sometimes even beyond the sexual organs. There have been individual cases of endometrial accretions beyond the abdominal cavity – the shoulder, in the lungs or brain.

Every endometriosis lesion act like a “mini-uterus”. Every month their mucosa peels off, but it has nowhere to drain off, so it couldn’t be expelled. That leads to internal bleeding, decomposition of blood, inflammatory condition of surrounding organs and formation of scar tissue – adhesions.

WHERE DOES IT COME FROM?

The cause of endometriosis is still unknown. There are several theories trying to explain its pathogenesis. One of them  threat about appearance of “retrograde flow”, on which a part of a tissue peeled off during menstruation flows to the pelvis. However, not all women with this condition suffer from endometriosis. Scientists try to discover the cause, that the tissue embeds in some women, and in others not. Is it a result of improperly functioning immune system, whether the endocrine system perhaps? Other theory search for the cause in genes. The disease can be inherited or can be caused by genetic mistakes.

WHAT ARE THE SYMPTOMS OF ENDOMETRIOSIS?

Depending on localization and type of lesion, women suffering from endometriosis could complain at different ailments.

Endometriosis attacking reproductive system is manifested by:

  • painful menstruation
  • pain in lower abdomen and pelvis
  • painful sexual intercourse
  • infertility
  • pain in the sacral part of spine

Endometriosis located on the organs of digestive system:

  • recurring systolic pain
  • rectal bleeding
  • pain with  bowel movements
  • diarrhea
  • constipation
  • flatulence

Endometriosis located on the urinary system:

  • recurring bleeding/pain
  • urinary retention

Endometriosis located in surgical scars or navel is manifested by recurring pain and bleeding in those places, and endometriosis located in the lungs causes recurring haemoptysis.

Other autoimmune diseases, such as psoriasis, rheumatoid arthritis and thyroid disease, are often occurring with endometriosis.

WHAT IS THE DIFFERENCE BETWEEN  A PAIN IN ENDOMETRIOSIS AND A NORMAL MENSTRUAL PAIN?

In the normal menstruation, the pain is caused by shrinking of the uterus, taking painkillers helps usually. In endometriosis, symptoms range are greatly expanded. It could be feeling of pulling, spreading and burning. Additional symptoms that usually come with endometriosis: diarrhea, constipation, low back pain, discomfort when urinating or with a bowel movement, and sometimes fever and vomiting. Usually a large dose of strong painkillers is needed, and even that not always brings any relief. Recurring of this ailments should always be consulted with a gynecologist.

Remember! A pain, that makes normal functioning impossible, excluding us from normal living for few days, should never be ignored!

HOW TO DIAGNOSE ENDOMETRIOSIS?

Detailed medical interview and gynecological examination of a patient, may already reveal a number of symptoms characteristic for endometriosis. Typically the level of ca-125 marker is tested, cause of its largest sensitivity in endometriosis. However, please note that this is a marker with a little specific, and it is characteristic for other physiological and pathological conditions, and therefore has a little diagnostic value. Another method of diagnosis are imaging tests – vaginal USG examination and magnetic resonance imaging.

All mentioned methods have the advantage of being non-invasive and are less burdensome for the patient. However, at present there is only one test allowing to confirm the presence of endometriosis in 100% – a laparoscopy with a biopsy for histopathological examination.

The disease is divided into four stages (advancement) according to the scoring of ASRM (American Society for Reproductive Medicine)

Level I (minimum) – Small lesions of endometriosis, below 5mm. Adhesions occurring in the ovaries and fallopian tubes.

Level II (mild) – Numerous lesions of endometriosis occurring, among others, in pouch of Douglas. On the ovaries endometrial cysts are present (chocolate)

Level III (moderate) – Numerous lesions of endometriosis, langer than 5mm. Uterosacral ligaments covered with adhesions

Level IV (severe) – Most often we are dealing with immovable uterus, few centimeters long endometrial cysts, uterus is adnated to intestinal loop or retroverted. Endometrial implants are present among others on the appendix, vagina, cervix, bladder.

HOW TO CURE ENDOMETRIOSIS?

Unfortunately, endometriosis is an incurable disease. Because the reason of endometriosis presence still remains unknown, we don’t know how to prevent it effectively. That’s why the only treatment applied is aimed at easing or elimination of pain. In connection with the fact, that the disease affects women at childbearing age, there is a strong emphasis on fertility restoring or maintaining. Usually it comes to the surgery at first, to remove the greater number of endometrial lesions, then pharmacological treatment is included. The choice of particular method depends on severity of the disease, ailment that accompany and possible maternity plans of the patient.

WHATARE THE CONSEQUENCES OF THE DISEASE?

Late diagnosis and inappropriate treatment of endometriosis, can lead to many complications, that significantly aggravate the comfort of everyday living. In rare cases there is a risk of immediate life-threatening. As a result of negligence or too late diagnosis, a woman may be forced (for example) to have a stoma, in extreme cases to hysterectomy. Incompetently treatment can also be the reason of  havoc in the body.

CAN ENDOMETRIOSIS BE THE REASON OF INFERTILITY?

There are no research, whether endometriosis is immediate cause of infertility, or just reduce the fertility. It is known, that fertility of women diagnosed with endometriosis is ten times lower compared to healthy women. It is estimated, that approximately 40-50% of infertile women suffer from endometriosis. Practice shows, that becoming pregnant is much more difficult for those women, and the problem increase with severity of the disease. On the other hand, please remember that suffering from endometriosis does not automatically mean being infertile. Many of women with endometriosis have no problem to become pregnant, although some of them actually require surgery and assisted reproductive techniques. The effect of endometriosis on recurrent miscarriage is unexplained so far. It is also unclear whether the treatment reduces the risk of miscarriage.

HOW MANY WOMEN SUFFER FROM ENDOMETRIOSIS?

Endometriosis is one of the most common diseases in gynecology, it affects every seventh woman in childbearing age. It is estimated, that it may be approximately one million of patients in Poland .

Taking into consideration the variety of symptoms – pain, menstrual disorders, infertility – and connected with it chronic, often long-term treatment, it is a very important medical and social problem.

 

 

  • Facebook
  • Google+
  • Nasza Klasa
  • YouTube
  • Pinterest